دورهٔ ۴ جلدی
تألیف: کمال‌الدین حسین خوارزمی
مقدمه، تصحیح و تحشیه: دکتر محمدجواد شریعت
وزیری گالینگور، ۲۰۵۶ صفحه

کتاب حاضر اولین شرح مثنوی مولاناست که تقریباً یک قرن پس از تدوین این کتاب مستطاب نوشته شده است.
جواهر به شرح سه دفتر از دفترهای مثنوی اختصاص دارد. وی پیش از آغاز شرح مثنوی، مقدمه‌ای با ده مقاله در ذکر احوال مشایخ طریقت و بیان اصطلاحات صوفیان و قسمتی از اصول و مبانی عرفان و تصوف ترتیب داده که بسیار مفید است. این مقدمهٔ مفصل شامل یک پیشگفتار و ده مقاله است.
مقالهٔ اول به شرح مختصری دربارهٔ احوال بعضی از مشایخ صوفیه اختصاص دارد. دوم در تفسیر الفاظ و اصطلاحات رایج میان صوفیه نوشته شده. سوم وارد بحث‌های نظری می‌شود. چهارم بیان حضرات ذاتیه است. پنجم در اسماء و صفات الهیست. ششم در عوالم و حضرات خمسهٔ الهیه و هفتم در مبدأ و معاد. در هشتم به بیان حقیقت روح و فرق میان ظهورات و مراتب آن در عالم کبیر و صغیر پرداخته. نهم بحث خود را با تجلی حق آغاز می‌کند و مقالهٔ دهم که در بیان حقیقت محبت و اقسام آن نوشته شده است.

قرآن مترجم قدس یکی از کهن‌ترین ترجمه‌های قرآن به زبان فارسی است که یگانه دستنویس آن در کتابخانۀ آستان قدس رضوی نگهداری می‌شود.

سورۀ فاتحه و دویست و سیزده آیه از آغاز سورۀ بقره و بیست و یک سوره از پایان آن افتاده است.

همانندی‌ها و همگونی‌های واژگانی و ساختاری و آوایی میان زبان این ترجمه که در حوزۀ سیستان قدیم نوشته شده است و زبان فارسی میانه(پهلوی)

فراوان است.

بی‌گمان می‌توان گفت که در میان ترجمه‌های شناختۀ قرآن تا امروز هیچ ترجمه‌ای از قرآن را نمی‌شناسیم که تا این اندازه از داشته‌های زبان پهلوی در

گزینش برابرنهاده‌های قرآنی بهره برده باشد.

فرهنگ برابرنهادهای قرآن قدس

این جلد از کتاب ، دربردارندۀ دو بخش است.

در بخش نخست جستارهایی دربارۀ زبان فارسی در حوزه‌های جغرافیایی ایران بزرگ، گونه‌شناسی ترجمه‌ها و ترجمه-تفسیرهای قرآن به زبان فارسی،

سیستان و زبان فارسی در آنجا و مطالبی دیگر از جمله توضیحاتی دربارۀ قرآن قدس و ویژگی‌ها و گونۀ زبانی آن آمده است.

در بخش دوم و اعظم کتاب نیز نمایۀ واژه‌های فارسی و قرآنی قرآن قدس با تفکیک “فارسی به قرآنی” و ” قرآنی به فارسی” گردآوری شده است.